Sofrası bereketli bir şehir
Bitlis mutfağı, dağ ve yayla kültürünün, bulgurun, etin, sütün ve bölgenin meyvelerinin birleştiği zengin bir mutfaktır. Yemekler genelde doyurucu, sıcak ve misafire ikram edilmek üzere hazırlanır. Kışı uzun, yaylası geniş bir coğrafyada mutfak, hem enerjiyi hem de paylaşmayı önemser. Hemşehrilerimizin sofrasında bu lezzetler bugün de yaşar.
Ana yemekler
Büryan kebabı
Büryan, kuyuda pişirilen kuzu veya koyun etinden hazırlanan bir kebaptır. Et, özel yapılmış toprak bir kuyuda uzun süre pişer. Yumuşacık dokusu ve kendine has lezzetiyle bölgenin en ünlü yemeklerinden biridir ve özel günlerin sofrasını süsler.
Ciğer taplaması
Taze ciğerin soğan ve baharatla pişirilmesiyle hazırlanan bu yemek, hem sabah sofralarında hem de misafir ağırlarken sevilen bir lezzettir.
Katıklı dolma
Yoğurt ve katıkla servis edilen dolma, bölge mutfağının tanınan örneklerindendir. Sıcak ve soğuk dengesi, yemeğe ayrı bir hafiflik verir.
Bitlis köftesi
Bulgur ve etle hazırlanan Bitlis köftesi, bölge sofralarının sevilen yemeklerinden biridir. Her evin kendine ait bir tarifi, her annenin kendine ait bir inceliği vardır.
Geleneksel yöresel lezzetler
Avşor, keledoş, şemşepirak ve glorik, Bitlis mutfağının nesilden nesile aktarılan yöresel isimleri arasında anılır. Bu yemeklerin tarifleri evden eve, köyden köye küçük farklarla değişir. Çoğu, büyüklerimizin elinden bakarak ve tadarak öğrenilir. Bu yüzden bir Bitlisliye bu yemeklerin adını sorduğunuzda, size yalnızca bir tarif değil, bir de hikaye dinletir.
Bölgenin ürünleri
Ceviz
Ahlat ve Adilcevaz cevizi, bölgenin en bilinen ürünlerindendir. Taze veya kuru olarak tüketilir, tatlılarda ve kahvaltıda kullanılır.
Hizan fındığı
Hizan, fındığıyla anılan bir ilçedir. Bereketli vadilerinde yetişen fındık, hem yerel mutfakta hem de ticarette önemli bir yer tutar.
Bal
Mutki balı ve karakovan bal, Bitlis'in yaylalarındaki çiçeklerden elde edilen doğal ürünlerdir. Yayla çiçeklerinin zenginliği, balın aromasını belirler. Bir kaşık bal, çoğu zaman kahvaltının en değerli parçasıdır.
Otlu peynir
Dağlarda toplanan otlarla yapılan otlu peynir, bölgenin en ayırt edici ürünlerinden biridir. Kahvaltı sofralarının baş köşesinde yer alır.
Sofra kültürü
Bitlis'te sofra paylaşmak ve misafiri ağırlamak çok önemlidir. Yemek, bir ikram olduğu kadar bir sohbet vesilesidir. Kapıdan giren kimse aç ve susuz gitmez. Bu gelenek, İstanbul'daki Bitlisli ailelerin sofralarında da canlı kalmıştır.
Dernekte sofra
Hemşehri buluşmalarımızda, Bitlis lezzetlerini bir araya getiren sofralar kurmaya özen gösteririz. Çünkü bir yemeği paylaşmak, memleketi paylaşmaktır. Siz de tarifinizi, ürününüzü veya hikayenizi bizimle paylaşabilirsiniz.
Mevsime göre sofra
Bitlis'te mutfak mevsimle birlikte değişir. Yazın yaylalardan gelen süt ürünleri ve otlar sofraya ağırlık verir. Sonbaharda ceviz ve fındık hasadı, kışın ise uzun süre saklanabilen yiyecekler ve sıcak yemekler öne çıkar. Kış için hazırlık yapmak, ailelerin eski bir alışkanlığıdır ve bu alışkanlık bugün de sürer.
Nasıl denenmeli
Bitlis'e gidecekseniz yemekleri mümkünse yerel esnaftan ve ev yapımı sofralardan tatmaya çalışın. Büryan gibi uzun süre pişen yemekler genellikle önceden haber verilerek hazırlanır, bu yüzden planlama yapmak işinize yarar. Doğal ürünleri alırken üreticisini ve geldiği ilçeyi sormak, hem kaliteyi anlamanızı sağlar hem de yerel üreticiye destek olur.